Het gelijkheidsbeginsel houdt in dat alle kandidaten en inschrijvers in dezelfde situatie identiek worden behandeld. De opdrachtgever mag geen partij begunstigen, bedoeld of onbedoeld. Dezelfde informatie, dezelfde deadlines en dezelfde beoordelingscriteria gelden voor iedereen.
Het beginsel is verankerd in artikel 1.9 van de Aanbestedingswet 2012 en artikel 18 lid 1 van de Europese Richtlijn 2014/24/EU. In het Nederlandse aanbestedingsrecht wordt het ook wel aangeduid als gelijkbehandeling.
Zonder gelijke behandeling werkt concurrentie niet. Als de opdrachtgever één partij extra informatie geeft, of criteria na publicatie aanpast in het voordeel van een bepaalde inschrijver, verspeelt de procedure haar geloofwaardigheid. Dat kost geld, want minder echte concurrentie leidt tot hogere prijzen.
De Rekenkamer constateerde in 2025 dat er bij Rijksinkoop voor 1,6 miljard euro aan fouten zit. Een deel daarvan is terug te voeren op procedures waarbij het gelijkheidsbeginsel niet serieus werd genomen.
Als je tijdens een aanbesteding aanvullende informatie ontvangt die andere inschrijvers niet hebben, is de opdrachtgever verplicht die informatie via een Nota van Inlichtingen naar alle partijen te sturen. Dat geldt ook als jij de vraag hebt gesteld. Jouw vraag is dan ook de vraag van je concurrenten.
Andersom geldt: als je vermoedt dat een concurrent informatie heeft gekregen die jij niet had, kun je dit aankaarten. Eerst via een klacht bij de opdrachtgever, dan via de Commissie van Aanbestedingsexperts, en als het echt fout gaat via een kort geding.
Het gelijkheidsbeginsel raakt ook aan de beoordelingsfase. Een commissie die voor inschrijver A andere maatstaven aanlegt dan voor inschrijver B handelt in strijd met dit beginsel. De voorzieningenrechter heeft dit meerdere keren bevestigd in zaken waarbij de motivering van gunningsbeslissingen niet consistent was.
Lees alle Nota's van Inlichtingen zorgvuldig. Soms zit er een vraag van een concurrent in die jou verder helpt, of die de spelregels subtiel verandert.
Documenteer contactmomenten met de opdrachtgever voorafgaand aan de aanbesteding. Marktconsultaties zijn toegestaan, maar als die leiden tot een toegeschreven bestek, heb je papier nodig.
Gerelateerde begrippen: Non-discriminatiebeginsel, Transparantiebeginsel, Proportionaliteitsbeginsel.
Bron: Aanbestedingswet 2012
Bron: Aanbestedingswet 2012