Een kwaliteitscriterium is een gunningscriterium waarmee een opdrachtgever de kwaliteit van jouw aanbieding beoordeelt. Het verschilt van prijs: de opdrachtgever kijkt niet wat iets kost, maar hoe goed jij de opdracht gaat uitvoeren. Kwaliteitscriteria vallen onder de EMVI-systematiek, waarbij de economisch meest voordelige inschrijving wint. Dat is niet automatisch de goedkoopste inschrijver, maar de partij met de beste prijs-kwaliteitverhouding.
Voorbeelden van veelgebruikte kwaliteitscriteria: plan van aanpak, teamsamenstelling, methodiek, projectaanpak, klantreferenties of innovatief aanbod. De opdrachtgever bepaalt welke criteria relevant zijn voor de specifieke opdracht.
Kwaliteitscriteria bepalen een groot deel van je uiteindelijke score. Bij veel aanbestedingen weegt kwaliteit zwaarder dan prijs: denk aan een 60/40-verdeling waarbij 60% van de punten naar kwaliteit gaat. Als jij op kwaliteit sterk scoort, hoef je niet de laagste prijs te bieden om toch te winnen.
Let op het verschil met een geschiktheidseis. Een geschiktheidseis is een drempeleis: je voldoet eraan of niet. Denk aan minimale omzet of een verplicht certificaat. Een kwaliteitscriterium is geen drempel maar een schaal. Je kunt er beter of slechter op scoren. Dat verschil is fundamenteel: geschiktheid bepaalt of je mag meedoen, kwaliteitscriteria bepalen of je wint.
De opdrachtgever beschrijft in de aanbestedingsleidraad welke kwaliteitscriteria gelden en hoe ze worden beoordeeld. Daarbij hoort een weging: welk percentage van het totaal telt dit criterium mee? Een criterium met 30% weging is drie keer zo belangrijk als een criterium met 10% weging.
De beoordeling verloopt via een beoordelingsmatrix of scoretabel. Beoordelaars lezen jouw aanbieding en kennen punten toe op basis van vooraf vastgestelde criteria. Soms zijn er vaste scoreniveaus: onvoldoende, voldoende, goed, uitstekend. Bij complexere opdrachten schrijft een beoordelingscommissie inhoudelijke onderbouwingen per inschrijver.
Concreet voorbeeld: een gemeente schrijft een IT-implementatietraject aan. Kwaliteitscriterium 1 is de projectaanpak (weging 40%). Criterium 2 is de samenstelling en ervaring van het projectteam (weging 30%). Prijs telt voor 30% mee. Een aanbieder die op projectaanpak en team hoog scoort, wint de aanbesteding ook als zijn prijs niet de laagste is.
Begin met de wegingen. Focus je schrijftijd op de criteria die het zwaarst wegen. Een criterium met 5% weging verdient minder aandacht dan een criterium van 35%. Dat klinkt logisch, maar veel inschrijvers behandelen alle criteria even uitgebreid.
Lees de beoordelingssystematiek nauwkeurig. Als de opdrachtgever zegt dat hij zoekt naar "concrete en aantoonbare maatregelen", schrijf dan precies dat. Geen abstracte beloftes, maar specifieke voorbeelden uit eerdere projecten.
Gebruik bij een plan van aanpak altijd de structuur die de opdrachtgever aangeeft. Ga niet creatief om met de indeling. Beoordelaars zoeken specifieke antwoorden op specifieke vragen. Wie de structuur volgt, maakt het beoordelen makkelijker en scoort beter.
Stel vragen via de Nota van Inlichtingen als een criterium onduidelijk is. Vraag naar de weging als die ontbreekt, of naar de exacte verwachting achter een subgunningscriterium. Opdrachtgevers zijn verplicht te antwoorden, en het antwoord geldt voor alle inschrijvers gelijk.
Gerelateerde begrippen: EMVI, gunningscriteria, beoordelingsmatrix.
Bron: Aanbestedingswet 2012
Bron: Aanbestedingswet 2012