Wat is een Abnormaal Lage Inschrijving?
Een abnormaal lage inschrijving is een inschrijving met een prijs die zo ver onder het gemiddelde ligt dat de aanbestedende dienst gegronde twijfel heeft of de opdracht voor dat bedrag naar behoren kan worden uitgevoerd. De Aanbestedingswet 2012 verplicht opdrachtgevers om bij zulke inschrijvingen een toelichting te vragen voordat ze een beslissing nemen.
Wanneer is een inschrijving abnormaal laag?
Er is geen vaste drempel of percentage. De aanbestedende dienst beoordeelt dit op basis van:
- De verhouding tot de eigen raming van de opdrachtwaarde.
- Het verschil met andere inschrijvingen.
- De complexiteit en risico's van de opdracht.
- De marktomstandigheden in de betreffende sector.
In de praktijk geldt als vuistregel: als een prijs meer dan 20-30% onder het gemiddelde van de overige inschrijvingen ligt, is er reden voor nader onderzoek.
De verificatieprocedure
Zodra een aanbestedende dienst een inschrijving als abnormaal laag bestempelt, volgt een verplichte procedure:
- Toelichting vragen. De inschrijver krijgt de gelegenheid om schriftelijk te onderbouwen waarom zijn prijs realistisch is.
- Inhoudelijke beoordeling. De beoordelingscommissie toetst de verklaring op geloofwaardigheid.
- Beslissing. De inschrijving kan worden geaccepteerd (als de onderbouwing overtuigt) of worden afgewezen (als de twijfel blijft bestaan).
Geldige verklaringen voor een lage prijs
Niet elke lage prijs is verdacht. Legitieme redenen zijn onder meer:
- Efficiëntere productiemethoden of innovatieve werkwijzen.
- Schaalvoordelen door een grote organisatie of bestaande contracten in de regio.
- Strategische overwegingen, zoals een eerste opdracht bij een nieuwe opdrachtgever.
- Lagere overheadkosten door een leanere organisatie.
Risico's van te laag inschrijven
Bewust te laag inschrijven om een opdracht te winnen brengt serieuze risico's met zich mee:
- Verlies op de opdracht. Je voert werk uit onder kostprijs.
- Kwaliteitsproblemen. Bezuinigen op uitvoering leidt tot discussies en claims.
- Reputatieschade. Opdrachtgevers onthouden slechte ervaringen bij toekomstige aanbestedingen.
- Afwijzing. De aanbestedende dienst kan je inschrijving terzijde leggen.
Veelgestelde vragen over abnormaal lage inschrijvingen
Mag een aanbestedende dienst een abnormaal lage inschrijving zonder meer afwijzen?
Nee. De Aanbestedingswet schrijft voor dat de inschrijver eerst de kans krijgt om zijn prijs toe te lichten. Afwijzing zonder hoor en wederhoor is niet toegestaan.
Kun je als concurrent bezwaar maken tegen een abnormaal lage inschrijving?
Ja. Als je vermoedt dat een concurrent onrealistisch laag heeft ingeschreven en de opdrachtgever dit niet heeft onderzocht, kun je dit aanvoeren in een kort geding of via het klachtenmeldpunt.
Geldt dit ook voor niet-Europese aanbestedingen?
Het principe geldt voor alle procedures onder de Aanbestedingswet. Bij meervoudig onderhandse procedures is de verplichting minder strikt, maar zorgvuldig handelen blijft vereist.
